Αφιέρωμα στον ποιητή και στοχαστή Γιώργο Σαραντάρη

2016 March 12

Στις 19 Μαϊου 2016 στη Θεσσαλονική πραγματοποιείται  Αφιέρωμα για τον ποιητή και στοχαστή ΓΙΩΡΓΟ ΣΑΡΑΝΤΑΡΗ.

Πέμπτη 19 Μαΐου

Ο ποιητής Γιώργος Σαραντάρης.

Σε συνεργασία με το Πολιτιστικό Σωματείο “Γιώργος Σαραντάρης” και τον Τομέα Μεσαιωνικών και Νέων Ελληνικών Σπουδών του Τμήματος Φιλολογίας του ΑΠΘ. Με την υποστήριξη του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού.

Για το έργο του Σαραντάρη θα μιλήσουν οι : Μαρία Ιατρού, Βασίλης Αλεξίου, Αλεξάνδρα Δεληγιώργη, Γιώργος Σκαμπαρδώνης.

Ποιήματα θα διαβάσει ο ηθοποιός Γιώργος Καστανάς. Η Νένα Βενετσάνου θα τραγουδήσει μελοποιημένα ποιήματα του Γ. Σαραντάρη.

Ώρα 19:00

Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, Αμφιθέατρο Μελίνα Μερκούρη

Το υπόλοιπο πρόγραμμα της “Τέχνης” μπορείτε να το διαβάσετε  εδώ. “Τέχνη”Πρόγραμμα Εκδηλώσεων Μαρτίου-Ιουνίου 2016

Περισσότερα για το Αφιέρωμα δείτε και εδώ.

Αναδημοσίευση

2016 March 4

Αναδημοσιεύουμε το  πρόσφατο κείμενο του κ. Παπαθανασόπουλου που υμνεί  τον αείμνηστο  κ. Κωνσταντίνο Δεσποτόπουλο  επίτιμο πρόεδρο του Σωματείου μας.

Διαβάστε το..

Δεσποτόπουλος – Σαραντάρης: μια εγκάρδια φιλία*

Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

 

Με τον θάνατο του Κωνσταντίνου Δεσποτόπουλου (1913-2016) εξέλιπε και ο τελευταίος των φιλοσοφούντων Ελλήνων διανοητών του 20ού αιώνα. Φίλοι του ήσαν οι μεγαλύτεροι του στην ηλικία Παναγιώτης Κανελλόπουλος (1902-1986), Κωνσταντίνος Τσάτσος (1899-1987) και Ιωάννης Θεοδωρακόπουλος (1900-1981). Οι τρεις τους, σπουδασμένοι στο πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης, το 1928 συναποφάσισαν την έκδοση του φιλοσοφικού περιοδικού «Αρχείον Φιλοσοφίας και Θεωρίας των Επιστημών», το οποίο από το 1929 έως το 1940 διακόνησε τη φιλοσοφία και ήταν μια ιδεολογικά αντίρροπη προσπάθεια στην ιδεολογία των μαρξιστών.

Ο Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος ήταν εκ των πρώτων φοιτητών του Παναγιώτη Κανελλόπουλου, όταν, 29 ετών, το 1929, εξελέγη υφηγητής της κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο των Αθηνών και έκτοτε όχι μόνο συνεργάσθηκε μαζί τους, στο περιοδικό που εξέδιδαν, αλλά κατέστη και φίλος τους. Ο Δεσποτόπουλος συνεδέθη επίσης με τον Παναγή Παπαληγούρα, με τον οποίο, το 1938, συνεργάσθηκε στην έκδοση του περιοδικού «Προπύλαια», μηνιαίου περιοδικού πνευματικής καλλιέργειας.

Όμως στα φιλοσοφικά θέματα η πιο εγκάρδια φιλική σχέση του Δεσποτόπουλου μπορεί να θεωρηθεί αυτή με τον ποιητή και διανοούμενο Γιώργο Σαραντάρη (1908-1941). Ο Σαραντάρης στη σύντομη ζωή του ήταν ο πρώτος και ο μόνος στοχαστής που κατέθεσε μια πρωτότυπη, ολοκληρωμένη φιλοσοφική πρόταση, από υπαρξιστική χριστιανική άποψη. Ο Δεσποτόπουλος γράφει για τη γνωριμία τους:

«Η φιλική με τον Σαραντάρη επικοινωνία μου υπήρξε αδιάπτωτη από το 1933 (Σημ. Τότε ήταν που ο Σαραντάρης αφού, έχοντας πάρει το πτυχίο της Νομικής του πανεπιστημίου της Ματσεράτα, είχε έρθει από την Ιταλία, όπου έμενε μόνιμα με την οικογένειά του, είχε ολοκληρώσει τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις στην Πατρίδα και είχε εμφανιστεί στους φιλολογικούς και φιλοσοφικούς κύκλους της πρωτεύουσας) έως το 1940 (Σημ. Τον Αύγουστο του 1940 ο Σαραντάρης επιστρατεύθηκε και από τις κακουχίες πέθανε κατά τον Ελληνο-ιταλικό πόλεμο, στις 25 Φεβρουαρίου του 1941). Όσο ακόμα ζούσε είχα δημοσιεύσει εκτενέστατη έκθεση και αξιολόγηση της φιλοσοφίας του, όπως εκφράστηκε στο βιβλίο του <Η παρουσία του ανθρώπου>. Είχε ο Σαραντάρης ευφρανθεί με τη μελέτη μου αυτή, όταν δημοσιεύθηκε στο περιοδικό της συντροφιάς μας «Προπύλαια», το 1938». (Κων. Δεσποτόπουλου «Φιλολογικά» Εκδ. Καστανιώτη, Αθήνα 2007, σελ. 222-223). Ο Δεσποτόπουλος σημειώνει ότι ενδεικτικό της φιλίας τους είναι ότι ο Σαραντάρης στην ποιητική συλλογή του «Τα ουράνια», που εκδόθηκε το 1934, του αφιέρωσε ποίημα με τίτλο «Φιλοσοφία».

Με το φιλοσοφικό έργο του Γιώργου Σαραντάρη πλην του Κων. Δεσποτόπουλου, ασχολήθηκαν, στη δεκαετία του 1930, οι Παν. Κανελλόπουλος, Βασ. Τατάκης και Έλλη Λαμπρίδη. Εξ αυτών οι δύο (Δεσποτόπουλος, Κανελλόπουλος) χωρίς να συμφωνήσουν απόλυτα με την φιλοσοφική πρόταση του Σαραντάρη την εξετίμησαν. Και ο Βασ. Τατάκης σχολίασε θετικά το έργο του Σαραντάρη. Αντίθετα η Έλλη Λαμπρίδη το απέρριψε.

Αργότερα, από το 1962, με τα φιλοσοφικά δοκίμια του Σαραντάρη ασχολήθηκε ο Ζήσιμος Λορεντζάτος, που τα εκτίμησε πολύ. Γράφει σχετικά: «Το φιλοσοφικό έργο του Σαραντάρη δεν ήταν καθόλου, μα καθόλου, για το αρχείο – όπου το βάλαμε –αλλά πως για το αρχείο είμαστε μάλλον εμείς (οι ζωντανοί) κάθε φορά που μας τυχαίνει να βρεθούμε μπροστά στο ασυνήθιστο, ή μπροστά σε ένα έργο που ξεπερνάει από παντού τα όσα αναχαράζομε μονόχνοτα χρόνον καιρό…» (Ζησ. Λορεντζάτου (Διόσκουροι», Εκδ. Δόμος, Αθήνα. 1997, σελ. 98).

Ενδεικτικά της φιλίας, αλλά και της εκτίμησης που έτρεφε ο Κων. Δεσποτόπουλος στον Σαραντάρη είναι τα όσα είπε ή έγραψε γι’ αυτόν. Στις 2 Φεβρουαρίου 1983 στην τηλεόραση της ΕΡΤ είπε, μεταξύ των άλλων:

«Άδολος και ανεξίκακος ο Γιώργος Σαραντάρης, ενσάρκωνε τον ποιητή και φιλόσοφο στην πιο καθαρή μορφή, αλλά είχε και υπαρξιακή αυτάρκεια, με την κατανυκτική σχέση του εμπρός στο μυστήριο του θανάτου… Ας μου επιτραπεί να βεβαιώσω πως ο Σαραντάρης είχε, τις τελευταίες ημέρες της ζωής του, νικήσει τον φόβο του θανάτου. Άρρωστος βαριά τις πρώτες εβδομάδες του 1941, ύστερ’ από τον υποσιτισμό και τις άλλες κακουχίες επάνω στα χιονισμένα βουνά της Αλβανίας, όπου υπηρετούσε ως απλός στρατιώτης, ενταγμένος, παρά τη μεγάλη μυωπία του, σε μονάδα της πρώτης γραμμής του μετώπου, είχε μεταφερθεί τελικά σε κλινική των Αθηνών. Εκεί τον επισκέφθηκαν οι αισθαντικοί φοιτητές Καλίτσης και Παπαμικρόπουλος, μέλη του φιλοσοφικού μας Κύκλου, που θαύμαζαν το πνεύμα και το ήθος του. Πρόλαβε ο Παπαμικρόπουλος – πριν χαθεί και αυτός, όπως χάθηκε ο Καλίτσης, τόσο πρόωρα και τόσο άδικα, στη διάρκεια της Κατοχής – να μου παρουσιάσει και με αναφορά στο πρόσωπό μου την τότε εικόνα του Σαραντάρη, γαλήνιου ολωσδιόλου ενώπιον του θανάτου, να ψιθυρίζει προς τους δύο νέους παραινέσεις για εμμονή στον δρόμο της αρετής, υψωμένος ήδη ο ίδιος στη σφαίρα της αγιότητας».

Και στην παρουσίαση των Απάντων του Σαραντάρη από τις εκδόσεις Γκούτενμπεργκ, στην Παλαιά Βουλή, το 1988, ο Κων. Δεσποτόπουλος είπε μεταξύ των άλλων:

<Δεν θα βιογραφήσω τον μοναδικό αυτό φιλόσοφο και ποιητή και άγιο των ελληνικών γραμμάτων, αλησμόνητο άλλωστε και υψωμένο σε θρύλο σχεδόν, ακόμη και για όσους εζήσαμε πλάι του επί δεκαετία…Ήταν ένας από τους καλλιτέχνες, όπως ο Πλάτων ζητούσε, «τους ευφυώς δυναμένους ιχνεύειν την του καλού τε και ευσχήμονος φύσιν», τους παραδεκτούς άρα και στην «αρίστην πόλιν». Είχε την ερωτική φύση του γνήσιου φιλοσόφου και άξιου ποιητή. Αλλά, πέραν αυτής, είχε και το άχραντο ήθος αληθινού χριστιανού, ώστε, αν και ωραιολάτρης ποιητής, να μεταρσιωθεί τελικά, με τη δύναμη της αγάπης, στη σφαίρα της αγιότητας>.

Ο Κων. Δεσποτόπουλος στη μακρά ζωή του και πέραν της δικής του ανεκτίμητης προσφοράς στην επιστήμη και στην κοινωνία γνώρισε πολλές σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών. Καθόλου δεν δίστασε να τις προβάλλει σε βιβλία του. Με ευθυκρισία, και λιτότητα ύφους περιγράφει χωρίς να εξιδανικεύει, δίνοντας στους αναγνώστες του παραδείγματα προς μίμηση. Ανάμεσα σε αυτά σημαντική θέση καταλαμβάνει ο φίλος του Γιώργος Σαραντάρης.-

 

*Αύριο, 25 Φεβρουαρίου, συμπληρώνονται 75 χρόνια από την κοίμηση του Τσάκωνα ποιητή και στοχαστή Γιώργου Σαραντάρη (20/4/1908 – 25/2/1941) από τις κακουχίες στα βουνά της Πίνδου, κατά τον Ελληνο – Ιταλικό πόλεμο, στην ηλικία των 33 μόλις ετών. Φέτος στις 7 Φεβρουαρίου απεβίωσε ο φίλος του Σμυρνιός Ακαδημαϊκός Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος μίαν ημέρα πριν συμπληρώσει τα 103 του χρόνια. Γεννήθηκε στις 8 Φεβρουαρίου του 1913 και απεβίωσε στις 7 Φεβρουαρίου του 2016. Στη μνήμη των δύο φίλων αφιερώνεται το παρόν κείμενο.

ΓΝΠ

 


 

 

Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος

2016 February 10

Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος

 

Η απώλεια του μεγάλου  μας φίλου  Κωνσταντίνου Δεσποτόπουλου που κόσμησε με την παρουσία του  και την προσφορά του το Σωματείο μας, μας γέμισε με θλίψη.

Η λαμπρή του προσωπικότητα, ο πνευματικός του αγώνας και η ακεραιότητα του χαρακτήρα του, θα    είναι για μας το άσβεστο φως για την συνέχεια και την μακροημέρευση του Σωματείου Γιώργος Σαραντάρης.

Ο αγαπητός μας αυτός άοκνος πνευματικός άνθρωπος, στάθηκε κοντά μας με αγάπη και ενθουσιασμό και ήταν  ο επίτιμος πρόεδρος του Σωματείου μας, μια και  φρόντισε  το έργο του ποιητή Γιώργου Σαραντάρη να μείνει προστατευμένο και ενιαίο σε δύσκολες ιστορικές περιόδους.

 

Η ευγνωμοσύνη μας θα είναι αιώνια και βαθύς ο σεβασμός μας στο πρόσωπό του και στο σπουδαίο έργο του.

 

Από το ΔΣ του Σωματείου

 

Γιώργος Σαραντάρης: Ο ποιητής ήρωας του Έπους του ’40

2015 November 10

Αναφορά στον Γιώργο Σαραντάρη στο blog, ” Ημερολόγιο Αποδημίας“.

Διαβάστε το άρθρο εδώ.

 

Δελτίο Τύπου – Ίδρυμα Κακογιάννη

2015 May 3
Η κ.Νένα Βενετσάνου ενημερώνει τα Μέλη και τους φίλους του Σωματείου πως  την Δευτέρα 11 Μαϊου και την Τρίτη 12 στο ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΚΟΓΙΑΝΝΗ στις 21:00μμ θα  μπορούν να παρακολουθήσουν το σημαντικό αφιέρωμα στον ΓΙΩΡΓΟ ΣΑΡΑΝΤΑΡΗ που έχει οργανώσει και επιμεληθεί  η  κ.Λίνα Νικολακοπούλου με  τους συνεργάτες της. 
Διαβάστε το Δελτίο Τύπου εδώ.
 Layout 1

Εκδήλωση στο Ίδρυμα Λεντάκη 3/04/2015

2015 April 15

Από την ετήσια συνάντηση των μελών του Πολιτιστικού Σωματείου “Γιώργος Σαραντάρης”, στο Ίδρυμα Λεντάκη.

Λεντακης1 Λεντάκης2

ΝΕΝΑ ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΥ, ΦΩΤΕΙΝΗ ΛΕΝΤΑΚΗ, ΝΟΤΗΣ ΜΑΥΡΟΥΔΗΣ, ΡΑΝΙΑ ΣΧΙΖΑ, ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΟΣΙΚΙΑΝ, ΧΑΡΗΣ ΜΑΥΡΟΥΔΗΣ.

Πρόσκληση “Ετήσια Συνάντηση Μελών Σωματείου Γιώργος Σαραντάρης”

2015 March 9

Λεντακης Προσκληση

Βιβλιοθήκη (2)Πρόσοψη

013 1ος όροφος18 ισόγειο

 

 

Παρουσίαση της συλλογής “Giorni” του Γιώργου Σαραντάρη

2015 February 27

Invito_digitale

Μαρία Καρακαούζι “Giorni”

2015 February 11

Είναι τιμή και μεγάλη χαρά για μας να κυκλοφορεί σε δίγλωσση έκδοση στα βιβλιοπωλεία  της Ιταλίας , η ποίηση  του Γιώργου Σαραντάρη με τίτλο «Giorni»,   σε  επιλογή  και μετάφραση της ερευνήτριας φιλολόγου και ελληνίστριας ΜΑΡΙΑ ΚΑΡΑΚΑΟΥΖΙ, από τις εκδόσεις  La Zisa !

Σε αυτήν την  συλλογή περιλαμβάνονται  διάφορες ποιητικές  συνθέσεις, από τα πρώτα  ποιητικά πειράματα μέχρι εκείνα των  τελευταίων μηνών της ζωής του Ποιητή.

Η Μaria Caracausi που επισκέπτεται συχνά την Ελλάδα ,είναι ερευνήτρια  στο Πανεπιστήμιο του Παλέρμο και   διδάσκει Νέα Ελληνικά, ελληνική μεσαιωνική και σύγχρονη Φιλολογία.     Μεταξύ των πολλών δημοσιεύσεών  της (μελέτες και μεταφράσεις) υπενθυμίζουμε την Μικρή γραμματική της σύγχρονης ελληνικής  Μανώλης Τριανταφυλλίδη (1995),  Έξι νύχτες στην Ακρόπολη του Γιώργου Σεφέρη (2012) κ.ά, και έχει ιδιαιτέρως συμβάλει στην έρευνα και την διάδοση όχι μόνο του έργου του Σαραντάρη  αλλά  της ελληνικής λογοτεχνίας στην Ιταλία  γενικώς.

H κ. Caracausi δημιούργησε και διευθύνει την σειρά ΝΟΣΤΟΣ στον εκδοτικό οίκο  La Zisa.

Κάθε βιβλίο της Νόστος /Ποίηση  είναι δίγλωσσο και αφιερωμένο κάθε φορά σε έναν μόνο συγγραφέα.

Φιλοδοξεί να καταστήσει γνωστές στο ιταλικό κοινό μερικές από τις εξέχουσες προσωπικότητες της λογοτεχνίας μας ,εκτιμώντας το σπάνιο  μείγμα της γλωσσικής μας ενότητας ,που εμπλουτίζεται και ανανεώνει την επαφή του και με την τρέχουσα ευρωπαϊκή ποιητική δημιουργία.                Η ΝΟΣΤΟΣ αναμειγνύει την ελληνική κλασική λογοτεχνία,  Ομηρικά έπη , δημώδη ποίηση  , με κείμενα από τη σύγχρονη Ελλάδα που παραπέμπουν και σε μια εσωτερική διαδικασία επιστροφής στις γλωσσικές μας ρίζες και  που το παρελθόν με το παρόν αναμειγνύονται στην πιο αυθεντική τους  διάσταση.

Μέχρι τώρα έχουν εκδοθεί:

-Titos PATRIKIOS, Per Rena e altre poesie, a cura di Vincenzo Rotolo.

-Ghiorgos SARANDARIS, Giorni, a cura di Maria Caracausi.

-Nostros/ Poesia 2)   σελ: 80, ευρώ: 10,οο   ISBN 978-88-9911-320-9

-Alexandra GALANÙ, Visitatore d’un giorno, a cura di Vincenzo Rotolo.

 

sarandaris-giorni copy

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Δημοσιεύσεις για τον Γιώργο Σαραντάρη στην Ελευθεροτυπία

2014 July 4

Αφιέρωμα Γιώργος Σαραντάρης

Θεσμοθετήθηκε γαλλικό βραβείο ποίησης με τ’ όνομά του

Διαβάστε το άρθρο εδώ.

 

Ποιητής με πνευματική καθαρότητα

Γράφει ο ΣΩΤΗΡΗΣ ΓΟΥΝΕΛΑΣ συγγραφέας – ποιητής

Εχω έρθει να σας μιλήσω για έναν σπάνιο άνθρωπο, ποιητή και φιλόσοφο ονόματι Γιώργο Σαραντάρη. Εζησε μονάχα 33 χρόνια. Γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη αλλά αμέσως μετά η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Ιταλία, στην Μπολόνια, όπου έμεινε μέχρι τα 22 ή 23 του και το υπόλοιπο της ζωής του το πέρασε στην Ελλάδα, όπου ήρθε να υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία. Τελικά θα μπορούσαμε να πούμε ότι η ζωή του στην Ελλάδα κράτησε μια δεκαετία.

Διαβάστε το άρθρο εδώ.

Συνεχής αποκάλυψη θαυμάτων

Γράφει η ΞΕΝΗ ΣΚΑΡΤΣΗ ποιήτρια/φιλόλογος

Στη φωτιά του ματιού σου θα χαμογέλασε κάποτε ο Θεός / Θα ‘κλεισε την καρδιά της η άνοιξη σα μιας αρχαίας ακρογιαλιάς μαργαριτάρι. (Νίκος Γκάτσος, «Ελεγείο», α’ δημοσίευση περ. «Φιλολογικά Χρονικά», 1946) Θ’ ανάψω δάφνες να φλομώσει ο ουρανός/ Μήπως και μυριστείς πατρίδα και γυρίσεις (Οδυσσέας Ελύτης, «Γιώργος Σαραντάρης», Τα Ετεροθαλή, 1974)

Διαβάστε το άρθρο εδώ.

 

…έτσι θα ιδρυθεί το αρχέτυπον

Γράφει ο ΛΑΜΠΡΟΣ ΣΠΥΡΙΟΥΝΗΣ ποιητής

Ηποίηση του Σαραντάρη μεταφέρει τον δυτικό – μητροπολιτικό, μοντερνιστικό στίχο μαζί με τους άλλους «εισαγωγείς», αλλά δεν ενδιαφέρεται να δημιουργήσει το έδαφος για μια ευνοϊκή ψυχολογική αποδοχή του «νέου», όπως οι άλλοι.

Διαβάστε το άρθρο εδώ.